ในเส้นทางการสร้างครอบครัว หลายคู่รักต่างให้ความสำคัญกับการปรึกษาแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ การเข้ารับการตรวจวินิจฉัย และการวางแผนทางการแพทย์อย่างถี่ถ้วน แต่บ่อยครั้งที่ปัจจัยใกล้ตัวและเรียบง่ายอย่าง “พฤติกรรมในชีวิตประจำวัน” กลับถูกมองข้ามไปอย่างน่าเสียดาย บทความนี้จึงมุ่งเน้นไปที่การสำรวจและเจาะลึก 5 ปัจจัยในชีวิตประจำวันที่ปรับใช้ได้ทันที เพื่อส่งเสริมกระบวนการเจริญพันธุ์ตามธรรมชาติ

 

1. ส่งเสริมด้วยโภชนาการ

อาหารที่เราเลือกรับประทานเป็นหัวใจสำคัญที่หล่อเลี้ยงทุกระบบในร่างกาย รวมถึงระบบสืบพันธุ์ด้วยเช่นกัน อาหารที่ส่งเสริมภาวะเจริญพันธุ์ไม่ได้เป็นเรื่องซับซ้อน เพียงแค่เริ่มจากการรับประทานอาหารที่ไม่ผ่านการแปรรูปหรือผ่านการแปรรูปน้อยที่สุด ซึ่งอุดมไปด้วยสารอาหารที่จำเป็นต่อการผลิตฮอร์โมนและเซลล์สืบพันธุ์ที่มีคุณภาพสูง

 

แนวทางการรับประทานอาหารที่แนะนำคือรูปแบบที่เรียกว่า "Mediterranean Diet" ซึ่งไม่ใช่เพียงแค่เทรนด์สุขภาพ แต่ได้รับการยืนยันจากงานวิจัยหลายฉบับว่าส่งผลดีต่อภาวะเจริญพันธุ์อย่างมีนัยสำคัญ แนะนำให้รับประทานอาหาร ดังนี้

ในทางกลับกัน อาหารบางชนิดที่ควรจำกัดการบริโภคอย่างเคร่งครัด ได้แก่ น้ำตาลขัดสีและเครื่องดื่มที่มีน้ำตาลสูง ซึ่งอาจนำไปสู่ภาวะดื้อต่ออินซูลินและส่งผลกระทบต่อการตกไข่ รวมถึงไขมันทรานส์ที่พบในของทอดและขนมบรรจุห่อ และการบริโภคแอลกอฮอล์ในปริมาณมาก ซึ่งอาจลดอัตราการตั้งครรภ์และส่งผลเสียต่อคุณภาพของอสุจิ

 

 

น้ำหนักตัวส่งผลโดยตรงต่อความสามารถในการเจริญพันธุ์ ทั้งในผู้หญิงและผู้ชาย ภาวะน้ำหนักน้อยเกินไป (Underweight) และภาวะน้ำหนักเกินหรือโรคอ้วน (Overweight/Obesity) ล้วนแล้วแต่ส่งผลกระทบในทางลบต่อการมีบุตร

ภาวะน้ำหนักน้อยเกินไป อาจรบกวนการทำงานของฮอร์โมนที่ควบคุมการตกไข่ในผู้หญิง ทำให้รอบเดือนมาไม่ปกติหรือไม่ตกไข่เลย ซึ่งเป็นอุปสรรคสำคัญต่อการตั้งครรภ์ ขณะที่ภาวะน้ำหนักเกินหรือโรคอ้วน สามารถก่อให้เกิดความไม่สมดุลทางฮอร์โมนอย่างรุนแรง ทำให้มีปัญหาเกี่ยวกับการตกไข่ คุณภาพของไข่ที่ลดลง หรือการเกิดภาวะดื้อต่ออินซูลิน ซึ่งเป็นสาเหตุหนึ่งของภาวะมีบุตรยาก นอกจากนี้ในผู้ชายที่มีภาวะน้ำหนักเกินยังส่งผลเสียต่อคุณภาพและความเข้มข้นของอสุจิได้อีกด้วย

ดังนั้น การรักษาน้ำหนักให้อยู่ในเกณฑ์ที่เหมาะสมผ่านการรับประทานอาหารที่มีประโยชน์และออกกำลังกายอย่างสม่ำเสมอ จึงเป็นสิ่งสำคัญอย่างยิ่งในการเพิ่มโอกาสตั้งครรภ์ตามธรรมชาติ

3. การออกกำลังกายที่เหมาะสม

การเคลื่อนไหวร่างกายอย่างสม่ำเสมอเป็นหนึ่งในกุญแจสำคัญสู่การมีสุขภาพที่ดีโดยรวม การออกกำลังกายช่วยควบคุมน้ำหนัก ปรับสมดุลฮอร์โมน และลดความเครียด ซึ่งล้วนเป็นปัจจัยบวกต่อภาวะเจริญพันธุ์ แต่การออกกำลังกายก็เหมือนดาบสองคม หากหนักหน่วงเกินไปก็อาจส่งผลเสียได้

สำหรับผู้หญิงที่กำลังวางแผนตั้งครรภ์ การออกกำลังกายที่หนักและนานเกินไปอาจทำให้เกิดภาวะประจำเดือนผิดปกติหรือรบกวนการตกไข่ได้ คำแนะนำจากผู้เชี่ยวชาญจึงมักเน้นให้จำกัดการออกกำลังกายที่หนักมากให้น้อยกว่า 5 ชั่วโมงต่อสัปดาห์ หรือไม่เกิน 60 นาทีต่อวัน และหันมาให้ความสำคัญกับการออกกำลังกายในระดับปานกลาง เช่น

การออกกำลังกายในระดับนี้เป็นเวลา 30-60 นาทีต่อวันก็เพียงพอแล้วที่จะส่งเสริมสุขภาพร่างกายโดยไม่ไปรบกวนการทำงานของฮอร์โมนที่สำคัญต่อการตั้งครรภ์

4. การจัดการความเครียด

ความเครียดเป็นปฏิกิริยาปกติของร่างกาย แต่หากสะสมและเรื้อรัง อาจส่งผลกระทบต่อระบบสืบพันธุ์ได้อย่างคาดไม่ถึง ความเครียดสามารถรบกวนการทำงานของฮอร์โมนที่ควบคุมการตกไข่ในผู้หญิง และอาจทำให้อสุจิในผู้ชายลดลง แม้ว่าจะไม่ใช่สาเหตุหลักของภาวะมีบุตรยาก แต่ก็มีผลต่อสุขภาพโดยรวมอย่างชัดเจน

 

การหาวิธีผ่อนคลายความเครียดที่เหมาะกับตัวเองจึงเป็นสิ่งจำเป็นและสำคัญไม่แพ้ปัจจัยอื่น ๆ ลองใช้วิธีต่าง ๆ เหล่านี้เพื่อช่วยลดระดับความเครียดและสร้างสภาวะที่เหมาะสมแก่การตั้งครรภ์ ได้แก่

5. หลีกเลี่ยงสารเสพติดและจำกัดคาเฟอีน

พฤติกรรมการสูบบุหรี่ ดื่มแอลกอฮอล์ และการบริโภคคาเฟอีนที่มากเกินไป ล้วนส่งผลกระทบโดยตรงต่อคุณภาพของเซลล์สืบพันธุ์

 

ท้ายที่สุดแล้วการเพิ่มโอกาสในการมีบุตรไม่ได้ขึ้นอยู่กับการรักษาทางการแพทย์เพียงอย่างเดียว แต่ยังรวมถึงความใส่ใจในชีวิตประจำวัน ไม่ว่าจะเป็นการสร้างสมดุลที่ดีระหว่างโภชนาการ การออกกำลังกาย การจัดการความเครียด หรือการหลีกเลี่ยงสิ่งที่ส่งผลเสียต่อร่างกาย ซึ่งทั้งหมดนี้ล้วนเป็นก้าวแรกที่สำคัญสู่การสร้างครอบครัวในฝันของทุกคน อ่านบทความเพิ่มเติมได้ที่  lifespanbirth.com