เมื่อเด็กๆชอบทานขนมคบเคี้ยวมากเกินไป พ่อแม่ต้องควบคุมในเรื่องสุขภาพ

[สุดารัตน์]

ขนมกรุบกรอบรสเค็ม มัน หรือหวานเจี๊ยบ ถือเป็นของโปรดอันดับต้นๆ ของเด็กทุกคน ความกรุบกรอบและรสชาติที่ถูกปากมักทำให้เด็กๆ เผลอกินเพลินจนหยุดไม่ได้ แต่สิ่งที่ตามมาหลังจากความอร่อยนั้น คือความเสี่ยงต่อสุขภาพในระยะยาวที่ผู้ปกครองไม่ควรมองข้าม โดยเฉพาะปัญหาเรื่องฟัน ที่เด็กต้องมีการอุดฟันเมื่อฟันผุ ต้องเรียนรู้เรื่อง อุดฟันคืออะไร การปล่อยให้ลูกกินขนมคบเคี้ยวมากเกินไปไม่ได้ส่งผลแค่เรื่องน้ำหนักตัวเท่านั้น แต่ยังส่งผลกระทบต่อพัฒนาการและพฤติกรรมในชีวิตประจำวันอย่างคาดไม่ถึง ปัญหาหลักของการติดขนมคบเคี้ยวมาจากโซเดียม น้ำตาล และไขมันอิ่มตัวที่สูงเกินความต้องการของร่างกาย เมื่อเด็กได้รับสารอาหารเหล่านี้ในปริมาณมากเป็นประจำ ร่างกายจะเริ่มสะสมพลังงานส่วนเกินจนนำไปสู่ภาวะน้ำหนักเกินหรือโรคอ้วนในเด็ก ยิ่งไปกว่านั้น ปริมาณโซเดียมที่สูงเกินไปสามารถส่งผลกระทบต่อการทำงานของไตในระยะยาว ส่วนน้ำตาลก็เป็นตัวการสำคัญที่ทำให้เกิดฟันผุ และอาจส่งผลให้ระดับน้ำตาลในเลือดผันผวนอย่างรวดเร็ว ส่งผลให้เด็กมีอารมณ์หงุดหงิดง่าย สมาธิสั้นลง หรือเกิดภาวะอารมณ์ดิ่งหลังจากพลังงานจากน้ำตาลหมดลงอย่างรวดเร็ว

อีกหนึ่งปัญหาที่สำคัญคือ การทานขนมคบเคี้ยวระหว่างมื้อมากเกินไปจะทำให้เด็กปฏิเสธอาหารมื้อหลัก ซึ่งเป็นแหล่งของวิตามิน แคลเซียม และโปรตีนที่จำเป็นต่อการเจริญเติบโต เมื่อร่างกายได้รับสารอาหารที่ไม่ครบถ้วน ร่างกายและสมองของเด็กก็จะไม่สามารถเติบโตได้อย่างเต็มศักยภาพ ระบบภูมิคุ้มกันต่ำลง เจ็บป่วยได้ง่ายขึ้น การแก้ปัญหานี้ไม่ใช่การห้ามเด็ดขาดหรือใช้มาตรการหักดิบ เพราะการห้ามอย่างตึงเครียดมักกระตุ้นให้เด็กแอบไปกินลับหลัง หรือยิ่งรู้สึกอยากกินมากขึ้นเมื่อมีโอกาส ทางออกที่ยั่งยืนคือการปรับพฤติกรรมอย่างมีนัยสำคัญและสร้างสิ่งแวดล้อมที่ส่งเสริมสุขภาพดีในบ้าน เปลี่ยนของว่างในบ้านให้เป็นประโยชน์ ขั้นตอนแรกที่ทำได้ทันทีคือการควบคุมสิ่งแวดล้อม หากในบ้านมีขนมถุงวางอยู่เต็มตู้ การห้ามไม่ให้เด็กกินจะเป็นเรื่องยากมาก ลองปรับเปลี่ยนการซื้อของเข้าบ้านด้วยการลดปริมาณขนมถุงลง แล้วแทนที่ด้วยของว่างธรรมชาติที่มีรสชาติอร่อยไม่แพ้กัน เช่น ผลไม้สดรสหวานธรรมชาติ ถั่วอบไม่ใส่เกลือ โยเกิร์ตรสธรรมชาติ หรือธัญพรรพรอบกรอบ การสร้างข้อตกลงร่วมกันในครอบครัวช่วยลดการปะทะอารมณ์ได้ดี ควรกำหนดเวลากินของว่างให้ชัดเจน เช่น หลังอาหารเย็นหรือช่วงสาย และควรจัดใส่จานหรือถ้วยเล็กๆ ให้เด็กกินในปริมาณที่เหมาะสม แทนการยกขนมมาทั้งถุง เพราะการกินจากถุงโดยตรงจะทำให้เด็กกินไปเรื่อยๆ โดยไม่รู้ตัวว่ากินไปมากแค่ไหนแล้ว การชวนเด็กๆ เข้าครัวทำของว่างด้วยตัวเอง เช่น การหั่นผลไม้ ชวนทำสมูทตี้ หรือทำไอศกรีมโฮมเมดจากผลไม้สด ไม่เพียงแต่ช่วยฝึกทักษะชีวิต แต่ยังทำให้พวกเขารู้สึกภาคภูมิใจและยินดีที่จะกินของว่างสุขภาพดีที่ตนเองมีส่วนร่วมทำ พฤติกรรมของพ่อแม่คือบทเรียนที่ดีที่สุดสำหรับเด็ก หากผู้ใหญ่ในบ้านยังคงนั่งกินขนมคบเคี้ยวหรือน้ำหวานต่อหน้าเด็กเป็นประจำ การสอนให้ลูกเลิกกินขนมก็จะไม่ประสบผลสำเร็จ การปรับเปลี่ยนพฤติกรรมการกินร่วมกันทั้งครอบครัว นอกจากจะช่วยให้ลูกมีสุขภาพดีขึ้นแล้ว ยังเป็นการสร้างสุขภาพที่ดีให้กับทุกคนในบ้านไปพร้อมกัน การควบคุมการกินขนมของเด็กอาจต้องใช้เวลา ความใจเย็น และความสม่ำเสมอ แต่ผลลัพธ์ที่จะได้กลับมาคือสุขภาพที่แข็งแรง ร่างกายที่เติบโตสมวัย และนิสัยการกินที่ดีซึ่งจะติดตัวเด็กๆ ไปจนถึงวัยผู้ใหญ่